هستی‌شناسی وحی در فصوص الحکمه

نوع مقاله : مقاله کوتاه علمی

نویسنده

استاد پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، تهران، ایران

چکیده
هستی‌شناسی وحی، مبحثی فلسفی است که به پدیده "وحی" از جهت واقعیت و هستیِ آن می‌نگرد. رساله فصوص الحکمه (منسوب به فارابی)، متنی فلسفی-عرفانی است که با ارائه تبیین فلسفیِ ویژه‌ای از نبوّت، رخداد وحی را از حیث واقعیت و هستیِ آن مورد بررسی قرار داده است. در این رساله، پیامبر واجد برترین مرتبه ادراک شهودی است؛ زیرا می‌تواند معارف حقیقی را هم به‌نحو مستقیم از ناحیه لوح محفوظ دریافت ‌دارد، و هم از مجرای وحی (به معنای خاص آن) که عمدتاً با وساطت فرشته صورت می‌بندد. قسم دوم به دو شیوه است: بدون تمثل فرشته و با تمثل فرشته. شیوه نخست، ثقیل‌تر است.

کلیدواژه‌ها


قرآن مجید.
الشنب غازانی، السید اسماعیل الحسینی (1381). شرح فصوص الحکمه: فصوص الحکمه و شرحه، تحقیق: علی اوجبی، چاپ اول، تهران: سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
حسن‌زاده آملی، حسن (1365). نصوص الحکم بر فصوص الحکم، چاپ اول، تهران: مرکز نشر فرهنگی رجا.
سهروردی، شهاب‌الدین یحیی. (1375الف). المشارع و المطارحات ـ العلم الثالث: مجموعه مصنفات شیخ اشراق‏، به تصحیح و مقدمه: هنرى کربن، جلد اول، چاپ 2، تهران: مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگى.
سهروردی، شهاب‌الدین یحیی (1375ب). حکمۀ الإشراق: مجموعه مصنفات شیخ اشراق‏، به تصحیح و مقدمه: هنرى کربن، جلد دوم، چاپ 2، تهران: مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگى.
فارابی، ابونصر. (1405). فصوص الحکم، تحقیق: شیخ محمد حسن آل یاسین‏‏‏، چاپ 2، قم: انتشارات بیدار.